De Grote Markt van Menen rond 1900

Deze foto van de Grote Markt van Menen neemt ons mee naar de jaren vlak vóór de Eerste Wereldoorlog, een periode waarin het stadscentrum bruist van leven. Op de kasseien staan kinderen nieuwsgierig naar de fotograaf te kijken, volwassenen wandelen voorbij, een paard en kar wachten geduldig. Het is geen uitzonderlijk moment, maar net daarom zo waardevol: dit is het dagelijkse leven van Menen aan het begin van de 20e eeuw.

STADSCENTRUMGROTE MARKT & BELFORT

Franse opschriften en handelszaken die de tijd trotseerden

Deze foto van de Grote Markt van Menen neemt ons mee naar de jaren vlak vóór de Eerste Wereldoorlog, een periode waarin het stadscentrum bruist van leven. Op de kasseien staan kinderen nieuwsgierig naar de fotograaf te kijken, volwassenen wandelen voorbij, een paard en kar wachten geduldig. Het is geen uitzonderlijk moment, maar net daarom zo waardevol: dit is het dagelijkse leven van Menen aan het begin van de 20e eeuw.

De Grote Markt als sociaal en economisch middelpunt

Rond 1900 vormde de Grote Markt het kloppend hart van de stad. Hier kwamen handel, ontspanning en ontmoeting samen. Marktdagen, cafés, winkels en estaminets zorgden voor een constante bedrijvigheid. Het grote aantal mensen op de foto wijst mogelijk op een marktdag, een zondag of een feestdag, momenten waarop gezinnen en handelaars samen het plein bevolkten.

Het straatbeeld is typisch voor die tijd: kasseien met diepe wielsporen, geen auto’s, maar paardentractie, brede winkelluifels en gevels die niet alleen functioneel zijn, maar ook spreken.

Franse opschriften: een venster op het verleden

Wat meteen opvalt, zijn de vele Franstalige opschriften op de gevels. Namen als Grand Bazar Parisien, estaminet, Tartes de Menin of verwijzingen naar Ypres waren toen perfect normaal. Frans was de taal van handel, bestuur en prestige. In een grensstad als Menen, met nauwe banden met Noord-Frankrijk, versterkte dit alleen maar het kosmopolitische karakter van de stad.

Een naam als “Grand Bazar Parisien” verwees naar een moderne gemengde winkel waar men textiel, kleding, huishoudartikelen en modeaccessoires kon kopen. Het was een lokaal warenhuis avant la lettre, geïnspireerd op Parijse voorbeelden, en gericht op een groeiende middenklasse.

“Tartes de Menin”: lokale trots op de gevel

Tussen deze handelszaken springt één opschrift er vandaag de dag nog steeds uit: “Tartes de Menin”, onherroepelijk verbonden aan Bakkerij Decroos. Deze bakkerij bestond toen al en bestaat vandaag nog steeds. Dat maakt deze foto bijzonder: we zien hier niet alleen een verdwenen stadsgezicht, maar ook een levende lijn tussen verleden en heden.

De Tartes de Menin waren een lokale specialiteit, een streekgebak dat zowel door inwoners als door bezoekers werd gewaardeerd. Het Franstalige opschrift fungeerde tegelijk als reclame en kwaliteitslabel. Het toonde trots: dit product hoorde bij Menen.

Handelszaken die de oorlogen overleefden

De Eerste Wereldoorlog zou het stadscentrum van Menen zwaar treffen. Grote delen van de stad werden verwoest, handelszaken verdwenen, gebouwen moesten na 1918 heropgebouwd worden. In dat licht is het opmerkelijk dat sommige familiebedrijven deze stormen hebben doorstaan.

Bakkerij Decroos is daar een sterk voorbeeld van. Terwijl gevels veranderden en het straatbeeld grondig werd hertekend, bleef de ambachtelijke traditie bestaan. Zulke zaken vormen het stille geheugen van de stad: ze dragen recepten, vakkennis en verhalen over generaties heen.

Waar veel opschriften op deze foto vandaag enkel nog op oude prentkaarten bestaan, leeft dit ene verder in de realiteit van het hedendaagse Menen.

Een foto als tastbaar geheugen

Deze foto toont een Menen dat op het punt stond te verdwijnen. Niet door vergetelheid, maar door oorlog en modernisering. Ze laat ons zien hoe de stad eruitzag toen Frans de voertaal was, paarden het verkeer bepaalden en lokale handelaars hun identiteit trots op de gevel schreven.

Tegelijk herinnert ze ons eraan dat geschiedenis niet alleen bestaat uit verdwenen gebouwen, maar ook uit mensen en ondernemingen die blijven voortbestaan. Dat maakt dit beeld niet alleen historisch interessant, maar ook menselijk en herkenbaar.